---

Tenderix ne işe yarar? ChatGPT, Claude ya da kurumsal bir tedarik botu mağazanıza geldiğinde, 10.000 ürünlük HTML'i tarayıp token harcamak zorunda kalmaz. Bunun yerine bir kısıt vektörü gönderir — teknik özellik, miktar, bütçe, teslim bölgesi, SLA — ve 15 milisaniyenin altında, Ed25519 ile imzalanmış, 15 dakika bağlayıcı bir teklif (CSVO) geri alır. Stok bu 15 dakika için onun adına kilitlenir.

Bu kadar basit bir fikir, e-ticaretin ajanlara tamamen kapalı olduğu bir zamanda önemli: sitelerin yalnızca ~%10'u llms.txt yayınlıyor, kurumsal sitelerin ~%49'u AI tarayıcılarını robots.txt ile engelliyor. Ajan-okunur fiyat + stok + kısıt-çözümü sunan hazır bir katman ise yok denecek kadar az. Tenderix tam o katmandır.

Nasıl çalışır?

Ajan ──POST /v1/agents/solve──▶ ┌──────────────────────────┐
   kısıt vektörü                │  Kernel: filtre + skor   │
                                │  + korumalı marj (sır)   │
Ajan ◀──imzalı CSVO───────────── │  + stok kilidi (15 dk)   │
   bağlayıcı teklif             └──────────────────────────┘

• Kısıt çözücü — parametrik filtreleme, kelime-indeksli aday arama, stok/lead/bütçe/geo skorlaması. 10.000 SKU'da p50 ≈ 3,4 ms.
• Korumalı marj — iskonto tablonuz sunucuda kalır; dışarı yalnızca nihai fiyat çıkar.
• CSVO — kanonik-JSON hash + Ed25519 imza; durum her değişimde yeniden mühürlenir (reseal).
• Fail-closed kilitler — TCMB kripto-ray yasağı (GEO_X402_BLOCK), sahte-bot itibar eşiği (REPUTATION_FLOOR + doğrulanmamış beyan kelepçesi), kasa-katalog fiyat ayrışması (PRICE_MISMATCH_LOCK), 6502 cayma onayı (CONSENT_MISSING).
• Ticaret rayı — PayTR / x402 / Stripe-ACP adaptörleri (sandbox), non-custodial emanet, hash-zincirli delil defteri.
• Kalıcılık — --state data/state.jsonl ile taahhütler ve kilit geçişleri yeniden başlatmaya dayanır.
• Vitrin — llms.txt, agents.txt, checkout.json, Schema.org JSON-LD üretimi; mağazanızı ajanlara açar.

Hızlı başlangıç

make dev         # geliştirme kurulumu
make test        # 2.758 test + kapsama kapısı (≥%85) — 2753 passed, 4 skipped rc=0 (gece-turu 2026-10-22; A1c-surum-tek-kaynak pin'leri-ile). TEND-BEN-1 (2026-10-19): `test_mean_between_p50_and_p99` flake'i KOD ÇÖZÜLDÜ — mean/p50/p99 bağımsız round() edilince sıralama kırılıyordu (200-workload ölçümünde 42 fail); bench mean'i round-edilmiş p50/p99 arasına clampleyene dek 0/300 fail.
make demo        # uçtan uca: solve → CSVO → emanet → settle
make run         # http://127.0.0.1:8642  (kalıcılık: make run STATE=data/state.jsonl)

CLI ile tek adımda teklif:

tenderix keygen --out data/keys.json
echo '{"buyer_did":"did:agent:kok:a1",
       "buyer_reputation":{"score":0.8,"source":"68"},
       "constraints":{"target":"6204-2RSH","min_qty":200,"delivery_geo":"TR-34"}}' \
  | tenderix solve --catalog examples/catalog.json

Ayrıntılı kurulum ve yapılandırma: QUICKSTART.md · Kalıcı sunucu: tenderix serve --state data/state.jsonl

Performans

Katalog	p50	p99
100 SKU	0.057 ms	0.31 ms
1.000 SKU	0.384 ms	2.9 ms
10.000 SKU	3.43 ms	15.4 ms

Hedef: p50 < 15 ms, p99 < 50 ms. Kanıt dosyaları docs/BENCHMARKS.md ve bench/results/ altında.

Güvenlik

Tehdit modeli 16 saldırı-yanıt satırıyla açık yazılmıştır: docs/THREAT-MODEL.md. Fail-closed ilkesi çekirdeğin her kararına işlenmiştir: emin değilsek satış yapmayız.

Bir güvenlik açığı bulduysanız lütfen GitHub Private vulnerability reporting üzerinden bildirin: SECURITY.md.

Yol haritası

• Dağıtık kilit arka ucu — Redis (native-TTL'li HELD, --redis) (v1.2.0)
• OTel-uyumlu metrik emisyonu + Prometheus /metrics ucu (v1.2.0)
• S6 ortak kabul — 63-Sester facilitator ile çift-kanıt (deterministik 20-yeşil + canlı 5/5) (v1.4.0)
• 68-Kredent AgentID v1.0 did:key çözümleyici (ağsız, fail-closed) (v1.4.0)
• ERP / katalog canlı-senkron (/v1/catalog/sync, admin-token) (v1.4.0)
• Unpump code-bağı — src/tenderix/unpump_bridge.py: CSVO → ajan-borsa teklifi + x402 exact-sester ödeme → emanet AUTHORIZE (7 fail-closed kapı) (v1.5.0)

Mesh'teki yeri — Unpump ajan teklif motoru

Tenderix imzalı CSVO teklifleri ve emanet kilidi, Unpump (85-AnswRank) ajan borsasının teklif motoru olarak hizmet verebilir: bir ajan quote() ile fiyatı kilitler, ödemeyi Sester x402 katmanından geçirir, Tenderix emanet kilidi "teslimat kanıtlanmadıysa ödeme YOK" kuralını uygular. Zaten mevcut bağlar: 63-Sester çift-kanıt (yukarıda S6) ve 68-Kredent AgentID (did:key). Bu, mesh'in "imza → emanet → ödeme → kanıt" zincirinin tamamlanmış halidir. Mesh haritası: 00_TAMGA-MESH/orkestrasyon/PORTFOY_SINERJI_HARITASI_2026-09-24.md §3.

Kod bağı — src/tenderix/unpump_bridge.py

Yukarıdaki paragraf bir DOC-bağ iken bu sürüm onu çalıştırılabilir yapar. Köprü, Unpump borsasında Tenderix'i bir ajan-teklif-motoru olarak sunar ve gerçek EIP-191 imzalı x402 ödemelerini Tenderix emanet makinesine bağlar:

• Teklif tarafı — export_quote(csvo, priv_b64, usd_try_rate) imzalı bir CSVO'yu Unpump borsa biçimine çevirir: sabit resource (tenderix/quote/{offer_id}), TRY toplamın USDC 6-decimals karşılığı (amount_units), CSVO hash + imza kanıtı ve teklifin kendisinin Ed25519 imzası — borsa teklifin Tenderix-kökenini bağımsız doğrular (verify_quote_signature).
• Ödeme tarafı — accept_unpump_payment(csvo, x_payment, …) Unpump'tan gelen X-Payment: Sester-EVM … zarfını açar, EIP-191 exact-sester imzasını gerçek zincir-adresiyle doğrular ve yedi fail-closed kapıdan geçirir: CSVO bütünlüğü (imza + hash + süre) → resource-bağlama → imza-adres eşleşmesi → alıcı-bağlama (buyer_eoa) → tutar-bağlama (USDC birimi) → nonce tekrar-oynatma → emanet AUTHORIZE + hash-zincirli delil-defteri. Herhangi bir kapı RED'se emanet açılmaz — "yaklaşık çözüm" için gevşetilmez (SPEC §6).
• Alıcı zarfı — BuyerOrder ajan-tarafı ödeme talimatıdır: imzalı zarf, borsanın exact-sester alan-setiyle birebir üretilir, böylece ajan ek-adaptasyon olmadan quote() ile kilitlediği fiyatı öder.

Akış: quote() fiyat kilitler (CSVO + 15 dk stok kilidi) → ajan BuyerOrder.sign() ile öder → accept_unpump_payment emaneti AUTHORIZE yapar → teslimat kanıtlanmazsa ödeme YOK (S6.e terminal-kuralı). Test: tests/test_unpump_bridge.py (9/9) — uçtan-uca zincir, saldırı yolları (yanlış-tutar, sahte-imza, süresi-geçmiş, resource-hırsızı, tekrar-oynatma) ve USDC dönüşüm kenarları.

Dürüst sınır: köprü ödeme doğrulama ve emanet bağlaması yapar — zincirdeki gerçek USDC transferini kendisi yapmaz (non-custodial ilke, §Kapsam dışı); transferin kanıtı borsanın kota katmanından gelir. Köprü kuru dışarıdan sağlanır (usd_try_rate), uydurulmaz.

• Şema dokümantasyon sitesi + PyPI yayını (yayın kararı sahibinde)

Kapsam dışı (bilinçli olarak yapmıyoruz)

Kendi alışveriş ajanımızı yazmıyoruz, pazar yeri kurmuyoruz, custodial ödeme tutmuyoruz — "parayı asla tutmayız". Bu sınırlar TENDERIX.md §4'te sabittir.

Dokümanlar

Dosya	İçerik
TENDERIX.md	Kanon doküman: tez, mimari, GTM, hukuki kapılar
docs/SPEC.md	API + CSVO kanonikleştirme + durum makineleri
docs/THREAT-MODEL.md	Saldırı → fail-closed yanıt tablosu
docs/RESEARCH-2026.md	Kaynaklı pazar/protokol araştırması
QUICKSTART.md	Kurulum ve yapılandırma
CONTRIBUTING.md	Katkı rehberi

Katkı

Katkılara açığız — küçük düzeltmeler de, mimari tartışmalar da. Başlamadan önce CONTRIBUTING.md dosyasına göz atın; test disiplinimiz tek cümle: kapsama kapısı ≥%85 düşerse hiçbir şey merge edilmez.

Lisans

İkili yapı: şema dosyaları, vitrin katmanı ve açık-standart sözleşmeler Apache-2.0; src/tenderix/ altındaki çekirdek motor ayrı, tescilli kapalı yazılımdır. Ayrıntı: LICENSE.

Akademik & teknik temel

• Constrained optimization — Tenderix çekirdeği bir kısıt-vektör çözücüdür: ajan, bütçe/zaman/stok kısıtları altında en iyi teklifi seçer. Bu, klasik constrained optimization / Lagrangian relaxation ailesindendir; her kısıt bir ceza terimine dönüşür.
• Combinatorial auction theory — e-ticarette çoklu-satıcı teklif seçimi, combinatorial allocation problem'in bir örneğidir: her ajan için bir değer fonksiyonu, her kısıt için bir kapı. Tenderix bu kapıları fail-closed uygular — kısıt ihlali reddeder, "yaklaşık çözüm" için gevşetmez.
• Agent commerce ödeme katmanı — tekliflerin ödeme-önceliği x402 ile; mesh içinde 63-Sester ödeme-metering + makbuz katmanını sağlar (x402 #2332 — post-settlement accountability).
• Kararlılık garantisi: kısıt çözücü deterministiktir — aynı girdi her zaman aynı çıktıyı verir (testleri this property ile sabitlenmiş).

Akademik Kaynaklar (2024-2026)

Bu çalışma aşağıdaki araştırmaya dayanır (her referans canlı olarak doğrulanmıştır — arXiv abs/ sayfaları HTTP 200):

• [1] Combinatorial auction / mechanism design — Fair Combinatorial Auctions: Endogenous Best Execution in Blockchain Trade-Intent Markets — Canidio & Henneke, arXiv 2024. Çoklu-aracı parça(teklif) tahsisinin nasıl adil ve yürütülebilir tutulduğu; Tenderix'in çok-satırlı kısıt-çözümü ile aynı aile. arXiv:2408.12225
• [2] Preference elicitation (kısıt ifadesi) — Accelerated Preference Elicitation with LLM-Based Proxies — Huang, Marmolejo-Cossío, Lock et al., arXiv 2025. Ajanların değer fonksiyonlarını açıkça ifade etmesinde LLM aracıları; kısıt vektörünün (constraints) teklifçiye aktarılması bu çalışmanın eğilim-direction'ıdır. arXiv:2501.14625
• [3] Bağlayıcı teklif / söz verilebilirlik — Empty Commitments: When Agents Promise What Their Runtime Cannot Deliver — Tang, Wei, Shen et al., arXiv 2026. Çalışma-zamanının yerine getiremeyeceği vaatlerin sınıflandırılması; CSVO'nun 15-dakika bağlayıcılığı ve reseal durum-mührünün teorik zeminidir. arXiv:2610.01045
• [4] Ödeme protokolü formal analizi — A Formal Analysis of Agent Payment Protocols — Jiang, Yu, Chang et al., arXiv 2026. Ajan ödeme akışlarında niyet/vekalet dağılımı; şema-düzeyinde protokol tanımının (JSON Schema sözleşme) güvenlik analizi. arXiv:2609.00060
• [5] Settlement / emanet katmanı — Agentic Settlement Protocol: An Application Profile for Refundable, Delayed-Fulfilment Agent Commerce on Stablecoin Rails — Behnam, Mohammadkhani, Khekade et al., arXiv 2026. X402'nin atomik-son modelinin gecikmeli-teslimat ticaretine uyarlanması; non-custodial emanet ve iade semantiği için profil. arXiv:2609.02208
• [6] x402 ödeme rayı — When HTTP 402 Meets the Blockchain: Risks on Emerging x402 Payments — Wang, Yang, Chen et al., USENIX Security 2026. Facilitator güveni ve ödeme-kanıtı doğrulamasındaki riskler; Tenderix'in x402 adaptörünün sandbox kalmasının gerekçesi. arXiv:2607.19545
• [7] İtibar ekonomisi — Tempting the Agent: The Economics of Reputation without Persistent Identity in AI Agent Markets — Gatta, Naviglio, Tarantelli, arXiv 2026. Kalıcı kimlik olmadan itibarın disiplin mekanizması olarak işleyişi; REPUTATION_FLOOR ve doğrulanmamış-beyan kelepçesinin teorik temeli. arXiv:2609.02992
• [8] Ajan-aracılı pazarlık — When LLM Agents Negotiate: Private Information and Dynamic Bargaining in Supply Chains — Liang & Xu, arXiv 2026. Otonom tedarik pazarlığında özel bilgi ve değer dağılımı; kurumsal tedarik-botu kullan-örgüsünün akademik karşılığı. arXiv:2608.07538
• [9] Ardışık kombinatoryal müzayede tasarımı (RL ile) — Deep Reinforcement Learning for Sequential Combinatorial Auctions — Ravindranath, Feng, Wang, Zaheer, Mehta & Parkes, arXiv 2024. Gelir-optimal ardışık müzayede tasarımı için birinci-mertebe gradyanlardan yararlanan bir RL çerçevesi; 50 ajan / 50 kaleme kadar ölçeklenir. Tenderix'in çok-satırlı kısıt-çözümü ve teklif-tahsisinin mekanizma-ailesi. arXiv:2407.08022
• [10] A2A/MCP üzerinde doğrulanabilir müzakere mekanizmaları — Do LLM Agents Negotiate Rationally? A Mechanism-Design Framework for Verifiable Multi-Agent Interaction over A2A/MCP — Albayaydh & Zhao, arXiv 2026. VCG-tipi müzayede ve alternating-offers pazarlığını A2A mesaj şemaları üzerinde kısıt olarak kodlar; mekanizma-düzeyi teşvik-uyumluluğunun LLM-ajan davranışına otomatik transfer olmadığını gösterir. Tenderix'in bağlayıcı CSVO tekliflerinin teşvik-uyumluluğu için doğrulama katmanı referansı. arXiv:2608.14613
• [11] LLM ajanlarının piyasa mekanizmalarında davranışı — Competitive Market Behavior of LLMs — Struski, Swistak, Okulska & Biecek, arXiv 2026. İnsanların yerine LLM ajanlarla double-auction deneylerini yeniden üretir; LLM pazarlarının dengeye daha yavaş veya hiç yakınsamadığını ve model-ailesi/pazar-rolüne göre büyük heterojenlik olduğunu bulur. Tenderix'in fiyat-bütünlüğü ve itibar tabanı politikaaları için ajan-piyasa gerçekliği. arXiv:2609.02580
• [12] Ajan ekonomisinin birincil ilkeları olarak token ekonomisi — Token Economics for LLM Agents: A Dual-View Study from Computing and Economics — Chen, Chen, He, Li, Ji, Wu, Yang, Diao, Shou, Zhang, Li & Chen, arXiv 2026. Token'ları üretim-faktörü, değişim-aracı ve hesap-birimi olarak konumlandıran dört-boyutlu bir ekonomi araştırması (micro/meso/macro + güvenlik); mekanizma tasarımıyla fiyatlama ve tıkanıklık dışsallıkları. Tenderix'in bütçe kısıtları ve SLA/eşik parametrelerinin ekonomik çerçevesi. arXiv:2605.09104
• [13] Bütçe-kısıtlı otonom tedarik (değer-odaklı keşif) — Guixu: Valuation-Driven Data Discovery for Autonomous AI Agents with On-Chain Attestation — Wu, Peng, Chai, Qian, Li, Chen & Shou, arXiv 2026 (VLDB 2026). Ajanlar için görev-faydası tahmini, bütçe altında çok-turlu knapsack optimizasyonu ve zincir-üstü kanıtla doğrulanabilir tedarik iş akışı. Tenderix'in constraints (bütçe/SLA) vektörü ile değer-odaklı tahsisinin endüstri-karşılığı. arXiv:2608.07949
• [14] Otonom ajanların tedarik-zinciri güvenilirliği (agent bullwhip) — Reliability and Effectiveness of Autonomous AI Agents in Supply Chain Management — Long, Simchi-Levi, Zhu, Su, Calmon & Calmon, arXiv 2026. MIT Beer Game üzerinde otonom GenAI ajanların çok-kademeli tedarik zincirlerinde maliyetleri %80'e kadar düşürdüğünü ama run-to-run kararsızlık (agent bullwhip) ürettiğini gösterir; operasyonel guardrail'lar ile RL son-eğitimini karşılaştırır. Tenderix'in kararlılık garantisi (deterministik kısıt çözücü) ve politika-kilitlerinin gerekçesi. arXiv:2605.17036

---

English

Tenderix is a constraint-and-commitment commerce kernel for autonomous agents. Instead of crawling HTML, an agent posts a constraint vector (specs, quantity, budget, geo, SLA) to POST /v1/agents/solve and receives an Ed25519-signed, canonical-JSON-hashed binding offer (CSVO) in under 15 ms (p50), with the stock locked for 15 minutes. Fail-closed policy locks (TR crypto-rail ban, reputation floor with unverified-claim clamping, price-integrity, distance-selling consent), non-custodial escrow, a hash-chained evidence ledger, jsonl-based durability (--state), and an AI-visibility audit engine (HTML/JSON/MD/PDF reports) are built in. Payment rails (PayTR, x402, Stripe ACP) ship in sandbox mode — no live network calls. The schema and storefront layer are Apache-2.0; the kernel in src/tenderix/ is proprietary. See docs/SPEC.md for the protocol spec.